V Encontro InspiraTICs

A emoción de ensinar e de aprender

Como facer ao alumno protagonista da súa aprendizaxe, usar dispositivos móbiles para sacar a contidos da aula e contextualizarlos nunha contorna real ou lograr que a educación suscite unha transformación na vida dos alumnos. Estas e outras cuestións cativaron a atención dos máis de 200 profesores de toda Galicia que asistiron a tarde do xoves ao V Encontro InspiraTICs no Museo Santiago Rey Fernández-Latorre.

O encontro arrincou cunha conferencia a cargo de Juanjo Vergara. Este pedagogo, docente, conferenciante e escritor falou sobre as pedagoxías activas, un marco para entender a aprendizaxe desde unha óptica distinta ao ensino tradicional.

O relator destacou a necesidade de establecer un vínculo emocional co contido, porque “só apréndese o que emociona, só ensínase o que seduce”. Aínda que pode ser que se estea educando a alumnos que exercerán profesións que a día de hoxe non existen, en todo caso exerceranas no mundo que si existe, polo que cobran importancia as ferramentas para actuar nel.

Para lograr ese protagonismo do alumno propón Juanjo Vergara a aprendizaxe baseada en proxectos, xa que “só conseguiremos aprendizaxes relevantes se o alumno expresa a súa intención de emprendelo como un proxecto vital”.

En concreto, segundo expuxo nunha sesión práctica posterior, na aprendizaxe baseada en proxectos distínguense cinco fases. A primeira sería a ocasión, algún acontecemento ou feito relevante co que traballar os contidos curriculares dos alumnos; seguiríalle a intención, ou momento no que o alumno decide iniciar ese proxecto; a mirada, que consiste en preguntar aos alumnos que saben e que queren saber; a estratexia, un itinerario que se elabora levando as preguntas dos alumnos a cada un dos tipos de intelixencia, e, por último, a acción, que consiste en lograr que o alumno actúe en primeira persoa.

Tamén habería que ter en conta a avaliación, que debe consistir en reflexionar, non en etiquetar; e a arquitectura, deseño do soporte tecnolóxico que permita o desenvolvemento do itinerario.

Os profesores puideron asistir tamén a outras dúas sesións prácticas. Nunha delas, César Poyatos, profesor de ESO e relatora en numerosos congresos e encontros educativos, falou das aplicacións dos dispositivos móbiles como ferramentas para traballar os distintos tipos de intelixencia.

Estes dispositivos permiten, por unha banda, sacar o aprendizaxe da aula e contextualizarlo nunha contorna real, rompendo así as barreiras do espazo e o tempo. Como exemplo propuxo buscar elementos xeométricos no exterior e documentar a actividade de forma colaborativa con fotografías que se enviaron a un blogue de aula.

E, por outra, ofrécennos aplicacións adecuadas para cada un dos tipos de intelixencia, como sería, por exemplo, traballar a competencia lingüística cunha aplicación para facer un programa de radio.

A outra sesión práctica foi impartida por Óscar Corominas, presidente da empresa de desenvolvemento persoal e profesional “Libera tu Talento”, que abordou a intelixencia emocional como o conxunto de habilidades que nos permite relacionarnos mellor connosco mesmos e con quen nos rodea e que fai que afrontemos mellor as demandas do ambiente.

Expuxo como á hora de establecer vínculos cos demais, neste caso cos alumnos, o mapa mental de cada un-composto da súa experiencia, a súa cultura, os seus intereses… constitúe un obstáculo que impide ver ao outro como é. “Se non vexo cada día algo novo nos meus alumnos, o problema está en que eu non me renovo, os meus xuízos impídenme atoparme co outro e verlle como é”, sinalou.

O liderado, indicou, nace de liderarse primeiro a un mesmo, e para iso é necesario coñecerse, porque entre o estímulo externo e a resposta da persoa hai unha marxe de liberdade. Neste sentido, propuxo algunhas preguntas como “son o dono da miña vida ou só froito das miñas circunstancias?”.

Para terminar, expuxo que ao profesor tenlle que interesar o que ve o outro, o que o outro é, para poder aspirar á excelencia na educación, que é suscitar que se transforme algo na vida dos alumnos.

Nesta quinta edición dos encontros InspiraTICs, que resultou apaixonante, os contidos deseñáronse a partir de propostas dos propios profesores e a asistencia foi superior á de anteriores citas. Esperámosvos na próxima!

Ponentes

César Poyatos ()
Colegio San Diego y San Vicente
Profesor de ESO. Relator en congresos e encontros educativos. Participa na asociación aulaBLOG investigando como integrar os dispositivos móbiles nos procesos de ensinanza e aprendizaxe.
Óscar Corominas ()
Libera tu Talento
Presidente na empresa "Libera tu Talento". Imparte programas de formación, ademáis de ser conferenciante e formador de capacidades ligadas ao desenrolo das Competencias Emocionais.
Juanjo Vergara ()
IES Barrio de Bilbao

Juan José Vergara é mestre e pedagogo. Experto universitario en animación sociocultural e educación de adultos. Actualmente é profesor titular de Intervención Sociocomunitaria. Galardoado cun accésit no I Certame Proyecta D+I.

MELLORES MOMENTOS

Acreditaciones Conferencia de Juanjo Vergara Conferencia de Juanjo Vergara Conferencia de Juanjo Vergara Taller de César Poyatos Taller de César Poyatos Taller Mobile learning Público Taller ABP - Juanjo Vergara Inteligencia Emocional - Óscar Corominas Óscar Corominas ABP