#InspiraTICs
CEIP de Barouta: un centro educativo intelixente e comprometido co medio ambiente
30 Outubro 2019

CEIP de Barouta: un centro educativo intelixente e comprometido co medio ambiente

O certo é que a concienciación ecolóxica non era terreo descoñecido para o CEIP de Barouta, xa que o proxecto "Embaróuta-T: nó sostible" seguiu o ronsel de iniciativas desenvoltas con anterioridade no centro.

Así, partindo de proxectos como "Somos o que comemos": unha iniciativa desenvolta no curso precedente para promover bos hábitos alimenticios e o deporte, ou a campaña "Saca o plástico da auga" centrada máis no uso responsable do plástico en situacións cotiás; o CEIP de Barouta embarcouse neste proxecto encamiñado a dar o salto cara á súa propia transformación integral nunha Smart School sustentable.

O proxecto de centro "EMBARÓUTA- T: NÓ SOSTIBLE" comezaba a principios do curso 2018-2019 involucrando a todo o profesorado e alumnado do centro, desde os primeiros cursos de Educación Infantil ata 6º curso de Primaria. Foi exposto baseándose na metodoloxía educativa do ABP (Aprendizaxe Baseada en Proxectos) e procurando desenvolver competencias como a expresión oral, a competencia dixital, competencia lecto-escritora, habilidades como a programación informática con bots, e o fomento das habilidades lingüístico-comunicativas.

O arranque do proxecto marcábao a realización dunha ecoauditoría cuxo obxectivo era descubrir a mellor forma para xestionar os residuos xerados polo propio centro. A esta seguiulle un estudo (baseado nunha exposición) que lles permitiu saber como facer unha boa compostaxe no seu centro, e ao que, simultaneamente, asignarían tarefas de mantemento e creación de compost, do mesmo xeito que aprenderían a crear e incorporar a robótica para para facilitarlles algunhas tarefas. A todo iso seguíronlle varias actividades de coñecemento da contorna, e, finalmente, o proxecto concluíu coa creación da súa emisora de radio escolar para retransmitir e divulgar toda a información solicitada.

 

Estas son as 6 fases nas que se dividiu o proxecto "Embaróuta-T: nó sostible":

 

1. A ECOAUDITORÍA:

Consistiu nun proceso no que os alumnos/as estudan, a partir dunha serie de fichas de investigación, determinados procesos ambientais que ocorren no propio centro (uso do papel, consumo de auga, consumo de enerxía, xestión dos residuos…) ou na súa contorna, realizando un diagnóstico da situación para resolver ou paliar devanditos problemas desde a súa implicación activa.

A partir do diagnóstico, o alumnado do CEIP de Barouta foi descubrindo unha serie de problemas da súa contorna que lles levaron a propoñer e levar a cabo unha serie de propostas de mellora que implicasen a todo o centro desde a corresponsabilidade e a participación activa na mellora dos devanditos problemas ambientais detectados.

 

2. A COMPOSTAXE:

Despois dunha visita a unha exposición sobre como debe realizarse unha boa compostaxe, levaron a cabo a montaxe dun composteiro na zona do horto do centro, con material reciclado para xestionar os residuos orgánicos procedentes das merendas dos alumnos.

Con esta actividade perseguían os seguintes obxectivos:

  • Reflexionar sobre a cantidade de residuos que xeramos.
  • Comprender o ciclo da materia orgánica.
  • Promover solucións á problemática dos residuos desde a escola.
  • Ser conscientes de que os cambios a nivel individual teñen importancia na resolución dos problemas ambientais.
  • Fomentar unha cidadanía crítica cara aos problemas ambientais.

 

3. A ECOPATRULLA:

Trátase de grupos de alumnos que se encargan de xestionar os residuos das merendas e de controlar que a reciclaxe en en CEIP de Barouta fixésese de forma correcta.

Cada grupo de alumnos encargábase de xestionar a área de compostaxe durante unha semana. Terían que recoller os restos orgánicos das aulas (previamente separados en cada aula polos responsables das mesmas) e levalos ao composteiro, tendo en conta as pautas dadas polas técnicas mediomabientais. Revisarían entón que non houbese impropios (plásticos, envases…) engadindo o material estructurante e removendo no composteiro.
Ademais, cada día cubrían unha folla de seguimento do composteiro, indicando o volume de residuos engadidos e as posibles incidencias, para poder facer entre todos un bo seguimento da evolución e extraer conclusións.

 

4. COÑECENDO a nosa CONTORNA:

Saídas a pé polo concello para coñecer de primeira man a súa contorna próxima, e apreciar o seu patrimonio material e inmaterial.
Nestas saídas, aproveitábase para a recollida de lixo que ían atopando polos camiños. E nelas tamén foron concienciándose como cidadáns competentes e críticos co que debería funcionar mellor. Así, por exemplo, decidiron solicitar ao concello de Ames a instalación de colectores en tramos nos que facían falla.

Ademais, neste curso escolar, no CEIP de Barouta levaron a cabo unha activididade intercentro: tiveron a oportunidade de coñecer a “Compostela máis mitolóxica” da man do colexio Alborada de Santiago de Compostela. Un centro, que á súa vez, percorreu cos alumnos do CEIP de Barouta o roteiro de “Riamonte e Pico de San Marcos”.

 

5. ROBÓTICA EDUCATIVA:

Varias foron as actividades de robótica educativa que levaron a cabo ao longo do curso:

1. Creación do videoxogo sobre a reciclaxe “ Em-Barouta- T, nó sostible” > Creado con linguaxe de programación “Scratch”, o videoxogo consistía en ir pasando niveis nos que con menor ou maior dificultade o xogador tiña que diferenciar e clasificar os diferentes obxectos e residuos nos seus diferentes colectores.

2. Actividades para os alumnos maiores do centro cos M-Bot (alumnos de 4º, 5º e 6º de Primaria)

3. Ao longo de todo o curso tamén se realizaron diferentes talleres interniveles traballando cos LEIGO We Do 2.0 nos que alumnos de Educación Infantil, e de 1º, 2º e 5º de Primaria, fóronse introducindo progresivamente na programación dos bots.

4. Realización da Exposición final de centro "Os M-Bot na recollida do lixo de Barouta" > Unha exposición na que mostraron as funcións para as que os bots foron programados como resultado das aprendizaxes de robótica educativa ao longo de todo o curso. Con axuda e formación de expertos externos ao centro en materia de programación con Scratch, crearon circuítos modulares con barreiras e obstáculos nos que diferentes M- Bots encargábanse de recoller diversos tipos de residuos e debían clasificalos e levalos ata os colectores oportunos, diferenciados polas luces das cores correspondentes (amarela: plástico; azul: papel e cartón; verde: vidro; e marrón: materia orgánica).

 

6. Obradoiro de RADIO ESCOLAR:

Durante todo o curso 2018-2019, no CEIP de Barouta levaron a cabo talleres semanal nas aulas de Primaria co fin de traballar a comunicación oral, a expresión e a transmisión de coñecementos, en grupos de traballo cooperativo, usando ferramentas de gravación, edición e apps de radio escolar, televisión e redes sociais. Para iso, dividiron os talleres por departamentos (Contidos, Redacción, Locución, Gravación e Edición) nos cales desenvolvían diferentes actividades relacionadas coa temática concreta.

Todo iso, encamiñado a poñer en marcha a súa propia "Radio Barouta" coa que produciron diferentes programas de radio (mesmo de televisión), podcasts, entrevistas, exposicións orais, presentacións con audios incorporados... onde puideron reflectir o seu traballo diario.

Algúns dos seus podcasts poden escoitarse seguindo as ligazóns dos códigos qr:

 

 

Para facernos unha idea de todas estas actividades mencionadas, deixámosvos o vídeo que resume as actividades realizadas polo alumnado do CEIP de Barouta dentro do proxecto "Embaróuta- T: nó sostible" ao longo do curso 2018-2019:

 

Sen dúbida, un gran proxecto integral de centro e con moito percorrido que carrexou unha gran implicación por parte do profesorado e do alumnado, e que foi de grande interese tanto para toda a comunidade educativa, como para a súa contorna social e ambiental na comarca.

Desde inspiraTICs queremos dar os PARABÉNS unha vez máis a todos os membros que conforman esta proactiva comunidade docente do CEIP de Barouta. Bravo!

  • #InspiraTICs
  • #docentesinnovadores
  • #proyectoseducativos